articles_articles
    omiljen

    Povratak porodičnog stola kao centralnog motiva stana u savremenu projektantsku praksu

    01.jpg
    Članak je koristilo čak 4268+ korisnika
    Po kupovini stana u modernističkoj stambenoj kuli u novobeogradskom Bloku 70 (1968–1972), izgrađenoj prema nacrtima arhitekte Grgura Popovića, naručioci, mlada četvoročlana porodica sa Novog Beograda, želela je da brzo uredi novi dom prema svojim potrebama i mogućnostima. Ne bi li ostvarili svoje želje, angažovali su, na osnovu preporuke, arhitektu Zoju Milić. Pred arhitektom je stajao izazovan i zahtevan zadatak: kako transformisati postojeći »mračni« i nefunkcionalni stambeni prostor u funkcionalan, prisan, svetao i topao dom za mladu četvoročlanu porodicu?

    Izbor i tekst: dr Goran V. Anđelković, univ. dipl. inž. arh.

    Prizemlja i visoka prizemlja novobeogradskih višeporodičnih stambenih zgrada oduvek su smatrana substandardnim oblikom stanovanja u posleratnoj beogradskoj arhitekturi, pa samim tim i manje poželjnim, u smislu dugotrajnijeg boravka u takvom prostoru. Nedavna adaptacija i potpuno novo enterijersko uređenje stana u visokom prizemlju ove novobeogradske stambene kule, izvedeni prema nacrtima arhitekte Zoje Milić, pokazuju da su takva mišljenja više uvrežena i stereotipna, te da je, u novim i promenjenim okolnostima, ipak moguće postići kvalitetno prostorno, organizacijsko i dizajnersko rešenje stana uz dobro promišljen projektantski pristup.  

    Osnovni zadatak adaptacije stana bio je da se postupno, od opšteg, rešenja stana kao celine, dođe do detalja, kao posebno oblikovanih elemenata enterijera. Pri tome je bilo potrebno voditi računa da novoprojektovano rešenje stana bude po meri korisnika, uz očuvanje njihove autonomije, u vidu stvaranja »kutaka«, gde mogu, prema potrebi, da se osame i ostvare vlastiti mir, i funkcionalno, sa predviđenim svim potrebnim i neophodnim stvarima za život četvoročlane porodice.

    Osnova stana | Arh. Zoja Milić
    Osnova stana | Studio Zoja Mi Architecture (Arh. Zoja Milić)

    Netipična i neuobičajena saradnja sa naručiocem, koji zna šta i zašto želi, naročito u pogledu dizajna minucioznih detalja, bilo dekorativnih, bilo funkcionalnih elemenata enterijerskog rešenja stana, jednim, može se reći, vrlo izraženim senzibilitetom za estestsko i lepo te željom da se ambijent na odgovarajući način oplemeni, rezultirala je vrednom transformacijom stambenog prostora i podizanjem njegove vrednosti. Iz »mračnog« i nefunkcionalnog prostora, uz evidentne elemente substandardnosti, projektovanog i izvedenog prema izvornom rešenju arhitekte Popovića pre pola veka, nastao je svetao i topao enterijer doma mlade porodice. Novim rešenjem, zasnovanim prvenstveno na integraciji prostora nekadašnje kuhinje, trpezarije i dnevnog boravka nastala je proširena, triptihna, dnevna zona, koja je dala utisak i osećaj veće prostornosti stana nego što se čini na prvi pogled. Između dnevnog boravka i trpezarije, zbog nemogućnosti proširenja otvora u nosećem armiranobetonskom zidu, arhitekta Milić, zajedno sa naručiocima, odlučila se za upotrebu kliznih vrata, koja su bila u skladu sa enterijerskim rešenjem celog stana. Pomeranjem krila omogućeni su različiti nivoi diferencijacije dnevne sobe u odnosu na ostatak stana, ali i dinamičnost samog ambijenta stambenog prostora.

    Nizanje planova - dnevni boravak, trpezarija i kuhinja | Foto: dr G. V. Anđelković
    Nizanje planova - dnevni boravak, trpezarija i kuhinja | Foto: dr G. V. Anđelković

    Ingenioznom upotrebom ogledala u uskim zonama komunikacije predsoblja i hodnika sa garderoberom, potpuno razumljivim i opravdanim projektantskim postupkom, postigao se takođe utisak veće prostornosti, a mogući klaustrofobični efekat vešto je neutralisan i sveden na minimum. Tome je doprinelo i dodatno otvaranje proširene dnevne zone prema komunikacijskom delu prostora – predsoblju i hodniku sa garderoberom, istovremeno sastavnim i autonomnim delovima stana. Brisanjem čvrstih i jasnih granica prostora, uz naglašavanje estetskim pomoćnim sredstvima, poput različitih vrsta kućnih biljaka i njihovih posebno dizajniranih saksija, stvoren je prelivajući, tekući prostor, čineći istovremeno stan kompaktnom celinom, a pojedinačne prostore, prema potrebi korisnika, autonomnim delovima. Na taj je način dobijena nova upotrebna vrednost stambenog prostora u savremenoj beogradskoj i srpskoj projektantskoj praksi, a kvalitet i standard stanovanja u visokom prizemlju novobeogradske stambene kule dostigao je zavidan nivo za naše prilike.

    Pogled iz trpezarije i bijka kao dekorativni element enterijerskog rešenja stana | Foto: dr G. V. Anđelković
    Biljka kao ukrasni element u prostoru trpezarije | Foto: dr G. V. Anđelković

    Okrugli trpezarijski sto, kao centralni motiv stana i žižna tačka okupljanja porodice, vratio je staru temu iz čuvene Beogradske škole stanovanja »na mala vrata« u savremenu projektantsku praksu. Nova proširena dnevna zona zapravo predstavlja malu modifikaciju, naravno prema fizičkim mogućnostima konkretnog prostora i željama naručioca, takozvane proširene komunikacije, koja je tokom šezdesetih, sedamdesetih i osamdesetih godina XX veka predstavljala inovativno i inventivno rešenje prostorno-funkcionalne organizacije stana, kao oprostoreni rezultat jedne velike težnje ondašnjih beogradskih arhitekata ka dobijanju što kvalitetniji stambeni prostor. Iako je takva potreba za stvaranjem alternativnog centra za okupljanje porodice bila posledica predviđanja dodatnog ležaja za spavanje u dnevnoj sobi prema tada važećim normativima i propisima u stambenoj izgradnji, u savremenom primeru novoprojektovanog stana bila je rezultat stvarne potrebe korisnika za istovremenim dobijanjem glavnog zajedničkog i sporednih individualnih prostora u stanu, čime su obezbeđeni osnovni uslovi kvalitetnog zajedničkog stanovanja.

    Okrugli trpezarijski sto kao centralni motiv stana | Foto: dr G. V. Anđelković
    Okrugli trpezarijski sto kao centralni motiv stana | Foto: dr G. V. Anđelković

    Enterijer stana vodi aktivan dijalog sa eksterijerom. Horizontalne prozorske trake, u čitavoj dužini konstruktivnog raspona, uz povoljnu orijentaciju prema jugu, omogućile su dobru osvetljenost i osunčanost prostora proširene dnevne zone. Njena okrenutost ka unutrašnjosti Bloka 70, prema velikim krošnjama četinara, koje imaju osnovnu namenu zaštite od spoljašnjih i atmosferskih uticaja, doprinela je brisanju jasne granice »spolja« i »unutra«. Na taj način ostvareno je uvlačenje spoljnog zelenog ambijenta u stambeni prostor, koji je tako postao sastavni i ravnopravni element enterijerskog rešenja stana.

    Pogled iz dnevnog boravka prema trpezariji i kuhinji | Foto: dr G. V. Anđelković
    Pogled iz dnevnog boravka prema trpezariji i kuhinji | Foto: dr G. V. Anđelković

    Savremenu beogradsku projektantsku praksu karakteriše negativna novina ukidanja predsoblja, preko potrebne granice između javnog (hodnika sa stepeništem i liftom) i privatnog prostora (stana) u stambenoj zgradi. Očuvanje ove distance u novoprojektovanom rešenju stana u novobeogradskoj stambenoj kuli sprovedeno je suptilnim naglaskom promene podne površine. Heksogonalne keramičke pločice su umesto ravno povučene linije svojim nepravilnim oblikom formirale dosta slobodniji prelaz prema parketu. Identičan prelaz pojavljuje se takođe između kuhinje i trpezarije, koji, i drugačijom bojom i materijalom, naglašava promenu namene prostora.

    U zoni otvorenog ulaza, uz usmerenje vizure ka trpezariji i okruglom trpezarijskom stolu, i dalje prema spoljašnjem zelenom ambijentu, može se, pojednostavljeno govoreći, uočiti jedan od aksioma za dobar stan, koje je postavila arhitekta Milenija Mila Marušić (1941) – dolazak sunčevih zraka do ulazne zone stana, bez potrebe za uključivanjem rasvete.   

    Pogled iz trpezarije prema ulaznoj zoni stana | Foto: dr. G. V. Anđelković
    Pogled iz trpezarije prema ulaznoj zoni stana | Foto: dr. G. V. Anđelković

    U novoprojektovanom rešenju stana uočava se zanimljiv detalj drvenih tranzena. Pored svoje estetske funkcije, davanja topline prostoru novog doma i naglašavanja prenamene prostora, u funkcionalnom pogledu je na diskretan način davala i mogućnost delimičnog prirodnog osvetljavanja prostora toaleta. Na taj način je postignut viši nivo kvaliteta jednog od prostora higijensko-sanitarnog bloka u stanu, bez obzira na to što je njihova pozicija u dubini prostora.

    Na mestu starog zida, koji je striktno razdvajao predsoblje i hodnik, s jedne, i trpezariju, s druge strane, vidi se vešto i promišljeno stepenovanje: zatvorena (zid između prostorija), poluotvorena (drvene tranzene) i otvorena zona (između trpezarije i ulaznog predsoblja).

    Izgled ulazne zone stanai hodnika sa garderoberom | Studio Zoja Mi Architecture (Arh. Zoja Milić)
    Izgled ulazne zone stana i hodnika sa garderoberom | Studio Zoja Mi Architecture (Arh. Zoja Milić)

    U savremenoj beogradskoj projektantskoj praksi sve je zastupljenija defektna pojava posrednog osvetljavanja spavaće sobe. U novoprojektovanom rešenju je podelom veće dnevne sobe prema izvornom rešenju stana dobijena roditeljska spavaća soba koja je nedostajala predviđenoj površini stambenog prostora. U čitavoj dužini zida između nje i dnevnog boravka bilo je predviđeno nadsvetlo. Malo je poznato našoj stručnoj i široj javnosti da je takav projektantski pristup koristio pre šezdeset godina arhitekta Ivan Vitić (1917–1986) prilikom projektovanja svog čuvenog »Nebodera« u Laginjinoj ulici (1958–1962) u Zagrebu, sa osnovnim ciljem postizanja što veće prirodne osvetljenosti komunikacijskih, te drugih pomoćnih i pratećih prostora. Pažljivim i prostudiranim pristupom oblikovanju police u dnevnom boravku, nadsvetlo je postalo njen sastavni i integrativni deo, istovremeno i funkcionalno, i dizajnersko, i estetstko rešenje.

    Izgled trpezarije, kuhinje i dnevnog boravka, sa pogledom prema ulaznoj zoni stana | Studio Zoja Mi Architecture (Arh. Zoja Milić)
    Izgled trpezarije, kuhinje i dnevnog boravka, sa pogledom prema ulaznoj zoni stana | Studio Zoja Mi Architecture (Arh. Zoja Milić)

    PROJEKAT

    Pun naziv projekta |
    Stan u stambenoj kuli, u novobeogradskom Bloku 70

    Tip intervencije |
    Adaptacija i enterijersko uređenje stana u novobeogradskom Bloku 70

    Tip objekta |
    Stambena kula (arh. Grgur Popović, realizovana 1968-72. godine)

    Autor adaptacije i enterijerskog rešenja |
    Zoja Milić, mast. inž. arh. (studio Zoja Mi Architecture)

    Period projektovanja |
    2020. godine

    Period izgradnje |
    2020. godine

    Projektantski nadzor |
    Zoja Milić, mast. inž. arh. (studio Zoja Mi Architecture)

    Naručilac |
    Privatni

    Korisnik |
    Privatni

    Lokacija |
    Blok 70, Novi Beograd, Beograd, Republika Srbija

    Površina parcele |
    477 m²

    Površina objekta |
    477 m²

    Površina stana |
    80 m²

    Pozicija stana u stambenoj kuli |
    Visoko prizemlje

    Autor fotografija enterijera stana |
    dr G. V. Anđelković, univ. dipl. inž. arh.

    IZVOĐAČI

    Građevinski i suvomontažni radovi; mašinske i električne instalacije, ventilacija, grejanje (u saradnji sa JKP Beogradske elektrane - zamena ventila i farbanje radijatora), sanitarne instalacije, osvetljenje, polaganje keramičkih pločica, postavljanje parketa |
    Samostalna građevinska radnja D&D, Beograd, RS

    Molersko-farbarski radovi |
    VEOLAN-GRADNJA PR, Vlasotince, RS

    Stolarski radovi |
    Samostalna zanatska radnja DETALL, Bečmen, RS

    Polaganje tapeta |
    Wall Art Studio, Beograd, RS

    Kaljeno staklo (u kuhinji i tuš-kabini sa crnim okovom) |
    SM GLASS d.o.o., Beograd, RS

     

    MATERIJALI

    Parket (pod) |
    Nesta d.o.o., Beograd, RS

    Keramika (pod) |
    BGA keramika, Beograd, RS

    Stolarija |
    MONT Profil d.o.o., Batajnica, RS (ALU i PVC stolarija - prozori)
    Block Lock Doors d.o.o, Beograd, RS (ulazna vrata)
    Furnir d.o.o., Beograd, RS (unutrašnja vrata)

    Ugradni nameštaj | specijalno dizajnirani nameštaj | prema autorskom rešenju arhitekte u saradnji naručiocem i dekoraterom | 
    Samostalna zanatska radnja DETALL, Bečmen, RS

    Keramika (kupatilo i toalet) |
    BGA keramika, Beograd, RS

    Tapete |
    Wall Art Studio, Beograd, RS

    Osvetljenje |
    LED Srbija d.o.o., Subotica, RS (lampe)
    BBLink d.o.o., Surčin, RS (lusteri)
    Attrium Home Center d.o.o.. Čačak, RS (plafonjere)

    Serijski (tipski) nameštaj |
    Samostalna zanatska radnja DETALL, Bečmen, RS
    Darijana nameštaj d.o.o., Beograd, RS (Zoja lux trosedi)
    IKEA Srbija d.o.o., Beograd, RS
    Emmezeta Srbija d.o.o., Beograd, RS
    JYSK d.o.o., Beograd, RS
    Rival Industrija d.o.o., Beograd, RS (krevet iz zida sa konstrukcijom)

     

    Crtež detalja kruga u dečijoj spavaćoj sobi | Studio Zoja Mi Architecture (аrh. Zoja Milić)  
    Crtež detalja kruga u dečijoj spavaćoj sobi | Studio Zoja Mi Architecture (аrh. Zoja Milić)  

    DETALJ | KRUG U DEČIJOJ SPAVAĆOJ SOBI

    U dečijoj sobi, predviđenoj za dečaka predškolskog uzrasta, na zidu prema susednom stanu, u skoro celoj dužini, nalazi se polica za igračke i druge stvari, te pažljivo prostudirani i anatomski predviđeni krug, prečnika 120 cm, za odmor i čitanje. Takvim dizajnerskim inovativnim rešenjem autor je postigao stvaranje posebnog i prepoznatljivog »kutka« za dečaka te zaokružio temu kruga pri adaptaciji i novom enterijerskom uređenju doma za mladu četvoročlanu porodicu.

    Autor | Zoja Milić, m.i.a.

    Izvodač | Samostalna zanatska radnja DETALL, Bečmen, RS

    GALERIJA

    Izgled kuhinje i trpezarije | Studio Zoja Mi Architecture (аrh. Zoja Milić)
    Izgled kuhinje i trpezarije | Studio Zoja Mi Architecture (аrh. Zoja Milić)
    Polica u dnevnom boravku | Studio Zoja Mi Architecture (аrh. Zoja Milić)
    Polica u dnevnom boravku | Studio Zoja Mi Architecture (аrh. Zoja Milić)

     

    Krevet iz zida sa konstrukcijom, roditeljska spavaća soba | Studio Zoja Mi Architecture (аrh. Zoja Milić)
    Krevet iz zida sa konstrukcijom, roditeljska spavaća soba | Studio Zoja Mi Architecture (аrh. Zoja Milić)

     

    Dnevni boravak sa zatvorenim kliznim vratima | Foto: dr G. V. Anđelković
    Dnevni boravak sa zatvorenim kliznim vratima | Foto: dr G. V. Anđelković

     

    Detalj police u dnevnom boravku | Foto: dr G. V. Anđelković
    Detalj police u dnevnom boravku | Foto: dr G. V. Anđelković

     

    Elementi nameštaja u dnevnom boravku | Foto: dr G. V. Anđelković
    Elementi nameštaja u dnevnom boravku | Foto: dr G. V. Anđelković

     

    Detalj drvenih pregrada u međuprostoru kuhinje i trpezarije | Foto: dr G. V. Anđelković
    Detalj drvenih pregrada u međuprostoru kuhinje i trpezarije | Foto: dr G. V. Anđelković

     

     

    4268
    Avtor: DaiBau trendovi magazin

    Da li Vam je članak bio koristan?


    Ideje za uređenje doma

    Magazin pun svežih ideja i saveta naših autora za uređenje vašeg stambenog prostora.

    TRAŽITE DOBRE IZVOĐAČE RADOVA ZA PODRUČJE ARHITEKTURA, ARHITEKTA?

    PGD
    izvođački projekt
    arhitekt za kuću
    renoviranje kuće
    projekt za upotrebnu dozvolu
    enterijerista
    tipski projekti
    projekt za rušenje kuće
    idejni tlocrt stanova
    papiri za građevinsku dozvolu
    projektantski biro
  • Arhitektura, arhitekta Aleksinac
  • Arhitektura, arhitekta Apatin
  • Arhitektura, arhitekta Aranđelovac
  • Arhitektura, arhitekta Bačka Palanka
  • Arhitektura, arhitekta Bačka Topola
  • Arhitektura, arhitekta Bečej
  • Arhitektura, arhitekta Beograd
  • Arhitektura, arhitekta Bor
  • Arhitektura, arhitekta Bujanovac
  • Arhitektura, arhitekta Čačak
  • Arhitektura, arhitekta Ćuprija
  • Arhitektura, arhitekta Gornji Milanovac
  • Arhitektura, arhitekta Inđija
  • Arhitektura, arhitekta Ivanjica
  • Arhitektura, arhitekta Jagodina
  • Arhitektura, arhitekta Kikinda
  • Arhitektura, arhitekta Knjaževac
  • Arhitektura, arhitekta Kovin
  • Arhitektura, arhitekta Kragujevac
  • Arhitektura, arhitekta Kraljevo
  • Arhitektura, arhitekta Kruševac
  • Arhitektura, arhitekta Kula
  • Arhitektura, arhitekta Kuršumlija
  • Arhitektura, arhitekta Leskovac
  • Arhitektura, arhitekta Loznica
  • Arhitektura, arhitekta Negotin
  • Arhitektura, arhitekta Niš
  • Arhitektura, arhitekta Novi Pazar
  • Arhitektura, arhitekta Novi Sad
  • Arhitektura, arhitekta Pančevo
  • Arhitektura, arhitekta Paraćin
  • Arhitektura, arhitekta Pirot
  • Arhitektura, arhitekta Požarevac
  • Arhitektura, arhitekta Preševo
  • Arhitektura, arhitekta Prijepolje
  • Arhitektura, arhitekta Prokuplje
  • Arhitektura, arhitekta Ruma
  • Arhitektura, arhitekta Šabac
  • Arhitektura, arhitekta Senta
  • Arhitektura, arhitekta Šid
  • Arhitektura, arhitekta Sjenica
  • Arhitektura, arhitekta Smederevo
  • Arhitektura, arhitekta Smederevska Palanka
  • Arhitektura, arhitekta Sombor
  • Arhitektura, arhitekta Sremska Mitrovica
  • Arhitektura, arhitekta Stara Pazova
  • Arhitektura, arhitekta Subotica
  • Arhitektura, arhitekta Temerin
  • Arhitektura, arhitekta Trstenik
  • Arhitektura, arhitekta Užice
  • Arhitektura, arhitekta Valjevo
  • Arhitektura, arhitekta Velika Plana
  • Arhitektura, arhitekta Vranje
  • Arhitektura, arhitekta Vrbas
  • Arhitektura, arhitekta Vršac
  • Arhitektura, arhitekta Zaječar
  • Arhitektura, arhitekta Zrenjanin
  • Serbia
    DAIBAU.RS

    Železnička 9
    21000 Novi Sad

    00381 114 300 340

    KONTAKTI

    Potražnje: 00381 114 300 340
    Preduzeća: 00381 114 300 340

    GLOBALNE STRANICE

    www.daibau.com
    www.daibau.at
    www.mojmojster.net
    www.emajstor.hr
    www.daibau.rs
    www.daibau.sk
    www.daibau.ro
    © 2021 DaiBau.rs, Daibau sistem DOO | Sva prava su zadržana